Öznur GÜNEŞ/ZONGULDAK, (DHA)- ÜNİVERSİTE öğrencisi Şeyma Nur Karabekir, Zonguldak, Kastamonu, Sinop ve Bartın'da ayıların doğal yaşamının gözlem altına alınmasını kapsayan TÜBİTAK destekli 'İnsan- Bozayı Çatışması' projesi için saha çalışmalarına başladı. Karabekir, 3 sınıf arkadaşıyla birlikte proje kapsamında bozayıların köye inme nedenleri ve köylülerin ayılara zarar vermeden korunması yöntemlerini araştıracak.
Kırıkkale Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Biyoloji Bölümü 3. sınıf öğrencisi Şeyma Nur Karabekir, çocukluk döneminde Kastamonu'nun Ortaköy ilçesindeki köylerine inen ayılardan etkilenerek bilimsel proje geliştirdi. Karabekir, 'İnsan- Bozayı Çatışması' konulu projesiyle TÜBİTAK'a başvuru yaptı. Proje, Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı tarafından yürütülen '2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı' ile Kırıkkale Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri tarafından desteklendi.
Batı Karadeniz'de çalışmalara başlayan Karabekir, Kırıkkale Üniversitesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nursel Baydemir danışmanlığında, 3 sınıf arkadaşı ile birlikte ilk durak olarak Zonguldak'a geldi. Köylerde ve ayıların bulunduğu ormanlarda araştırmalara başlayan Karabekir, fotokopan ve ayı izlerini inceledi. Ayrıca köylülerle görüşerek ayıların hangi mevsimlerde ne sıklıkla görüldüğü konusunda bilgiler edinmeye başladı.
'YAŞAM ALANLARININ TAHRİBİYLE YERLEŞİM ALANLARINA İNİYORLAR'
Ayıların çeşitli nedenlerle yerleşim yerlerine indiklerini belirten Prof. Dr. Nursel Baydemir, bozayıların yayılış gösterdiği alanlarda insanlarla farklı çatışmalar yaşadığını söyledi. Bozayıların yaşam alanlarının tahribi ve farklı nedenlerle yerleşim alanlarına indiklerini gördüklerini ifade eden Prof. Dr. Baydemir, 'Bu şekilde olunca tarlalara ve arı kovanlarına zarar vermektedirler. Bu da ekonomik yönden insanları etkilemektedir. Bizim amacımız TÜBİTAK ve üniversitemiz destekleriyle bu çatışmayı incelemek. Biz burada insanlarla ayıların çatışmalarını izleyip ayıların hangi zamanlarda neden indiğini araştırmak ve bu sayede ayı popülasyonuna ve insanların da ekonomik sıkıntılarına karşı önlemler almak istiyoruz. Projemiz kapsamında Zonguldak'tan başlamak suretiyle devam edeceğiz' dedi.
'HEM HAYVANI HEM KÖY HALKINI KORUMUŞ OLACAĞIZ'
Çocukken köyünde ayıların yaşam alanlarını terk ederek neden köylerine geldiğini merak ettiğini ifade eden Şeyma Nur Karabekir, üniversitede bunu projeye dönüştürerek araştırmaya başladığını söyledi. Batı Karadeniz bölgesinde bu durumun sık yaşandığı için çalışmalarını bu bölgede yaptıklarını aktaran Karabekir, 'Saha çalışmaları ve arazi çalışmalarımız olacak. Fotokapanlar kurarak ayıların köye nereden iniyorlar, neden iniyorlar bunları araştıracağız. Dışkı örnekleriyle ne yediklerine bakacağız. Köylülerin de ekonomik açıdan bunlara nasıl önlemler alacağını araştıracağız. Karabük, Bartın, Kastamonu ve Sinop'ta da çalışmalar yapacağız. Köylülerin de fikirlerini alarak bu durum hakkında kendilerini bilinçlendireceğiz. Böylelikle hem hayvanı hem köy halkını korumuş olacağız' dedi.
Proje kapsamasında Zonguldak'ın yanı sıra Kastamonu, Bartın ve Sinop illerinde saha taraması yapacak ekip, ayıların doğal yaşamlarını gözlem altına alıp rapor hazırlayacağını söyleyen Karabekir, raporun TÜBİTAK tarafından yayınlanarak ayı- insan çatışmasının çözümüne katkıda bulunmasını hedefliyor. (DHA)